Logo
(+65) 9023 0158

PHẢI LÀM GÌ KHI BỊ HO MÃN TÍNH HẬU COVID-19?

Ho dai dẳng là một tình trạng phổ biến và có thể gây khó chịu cho nhiều người. Thông thường, ho có thể kéo dài trong nhiều tuần hoặc thậm chí nhiều tháng [1], ảnh hưởng đến chất lượng cuộc sống của bệnh nhân. Gần đây, tỷ lệ ho mãn tính đã tăng lên đáng kể do hậu quả của dịch COVID-19. Một nghiên cứu [2] cho thấy có đến 2,5% bệnh nhân vẫn tiếp tục ho mãn tính một năm sau khi khỏi COVID-19. Con số thực tế có thể cao hơn so với báo cáo. Tương tự như ho mãn tính thông thường, nhiều người đã chấp nhận ho mãn tính như một phần của cuộc sống của họ. Trong bài viết này, chúng ta sẽ tìm hiểu sâu về những nguyên nhân tiềm ẩn của ho mãn tính hậu COVID-19 và các phương pháp điều trị sẵn có.

Ho mãn tính là gì và có liên quan gì đến COVID-19?

Ho được coi là mãn tính khi nó kéo dài hơn 8 tuần đối với người lớn và hơn 4 tuần đối với trẻ em. Trong một số trường hợp hiếm hoi, bệnh nhân đã tuyên bố ho không dứt trong nhiều năm. Trên thực tế, câu hỏi được hỏi nhiều nhất trực tuyến ở Singapore liên quan đến ""ho mãn tính trong 10 năm"". Thật không may, nhiều bệnh nhân đã quen với ho và chấp nhận nó như một thói quen mới của họ sau một khoảng thời gian nhất định.

Ho dai dẳng hậu COVID-19 còn được gọi là triệu chứng của “covid kéo dài” [3]. Đây có thể được hiểu như một vấn đề sức khỏe kéo dài mà người ta gặp phải sau khi nhiễm COVID-19. COVID Kéo Dài không phải là một tình trạng riêng biệt mà là hậu quả của COVID-19. Triệu chứng của covid kéo dài bao gồm ho khan, ho có đờm, mệt mỏi, lú lẫn, hồi hộp tim, thay đổi cảm giác (nếm và ngửi) và thậm chí cả các vấn đề về sức khỏe tâm thần như trầm cảm và lo lắng.

Tình trạng ho mãn tính hậu COVID-19 cho thấy dấu hiệu của hội chứng suy hô hấp cấp tính. Nói cách khác, hệ thống hô hấp của bạn bị ảnh hưởng đáng kể, dẫn đến việc cơ quan không thể phục hồi hoàn toàn.

Có một vài lý do khiến bạn có thể bị ho dai dẳng sau khi nhiễm COVID-19. Nguyên nhân cơ bản nhất là viêm nhiễm và cơ chế kiểm soát của cơ thể bạn trong việc đối phó với tình trạng viêm nhiễm này.

Trong suốt một thời gian dài, cộng đồng y tế đã rất bối rối về [4] lý do tại sao COVID-19 lại có thể gây ra phản ứng viêm mạnh mẽ như vậy. Tuy nhiên, các nghiên cứu gần đây đã tiết lộ [5] rằng các tế bào máu, monocytes (tế bào đơn nhân) [6] và macrophages (đại thực bào) [7] sẽ chết dần trong cơ thể chúng ta khi cố gắng chống lại nhiễm trùng COVID-19, sau đó dẫn đến tình trạng viêm kéo dài như một phản ứng.

Các tế bào bạch cầu đơn nhân và đại thực bào chết đi vô tình gây ra tình trạng viêm mãn tính trong cơ thể.

Các cơn ho dai dẳng và viêm do COVID-19 gây ra

Sau khi xác định rằng ho dai dẳng về cơ bản là kết quả của viêm, ta hãy cùng phân tích cơ chế phía sau.

  1. Phổi và đường hô hấp dưới bị kích ứng

Vì COVID-19 về cơ bản là một bệnh lý hô hấp, nên rất có thể phổi của bạn bị viêm đáng kể. Điều này gây ra phản ứng giống như viêm phổi, nơi phổi của bạn chứa đầy chất lỏng và bị sưng. Ho là phản ứng của cơ thể để khắc phục sự tích tụ này. Ngay cả khi không có sự tích tụ dịch nhầy trong phổi, cơn ho của bạn vẫn có thể biểu hiện dưới dạng ""ho khan"". Điều này có thể cho thấy các tế bào phổi của bạn đang bị sưng.

  1. Bệnh phổi kẽ

Tình trạng COVID-19 ban đầu của bạn có thể đã trải qua một quá trình tiến triển dẫn đến sự xuất hiện của bệnh phổi kẽ (ILD). Còn được gọi là bệnh nhu mô phổi lan tỏa (DPLD), tình trạng này xảy ra khi các mô xơ hoặc mô sẹo dư thừa hình thành trong phổi do viêm. Sau đó, điều này làm suy giảm khả năng trao đổi khí hiệu quả (lấy oxy và thải carbon dioxide).

nterstitial lung disease
Visualisation of the lungs with interstitial lung disease (ILD).
  1. Rối loạn đường dẫn thần kinh

Có khả năng, cơn ho của bạn không liên quan gì đến phổi hoặc đường mũi của bạn. Thay vào đó, một sự viêm nhiễm của hệ thần kinh đã xảy ra, gây ra các triệu chứng ho. Điều này không phải là chưa từng nghe đến, và trên thực tế, gần như giống hệt với các tình trạng như tổn thương dây thần kinh thanh quản-họng [8].

  1. Chảy nước mũi sau

Nasal passages
Viêm đường hô hấp trên có thể dẫn đến ho mãn tính hậu COVID-19.

Khi đường hô hấp trên bao gồm khoang mũi và xoang bị viêm, chất lỏng sẽ tích tụ trong khu vực như một phản ứng. Chất lỏng này còn được gọi là dịch nhầy. Dịch nhầy sau đó chảy xuống cổ họng, gây ho, một phản ứng nhằm đối phó với các kích ứng.

Làm thế nào để giảm bớt cơn ho dai dẳng do COVID-19?

Trước tiên, bạn cần xác định chính xác nguyên nhân gây ho dai dẳng của mình để có thể áp dụng phương pháp điều trị phù hợp. Điều này có nghĩa là bạn cần tìm kiếm sự chăm sóc y tế bằng cách đến gặp bác sĩ chuyên khoa hô hấp để được kê đơn thuốc cần thiết. Tùy thuộc vào nguyên nhân gây ho dai dẳng của bạn, phương pháp điều trị sẽ khác nhau.

Đồng thời, không nên tự ý khiến tình trạng của bạn trở nặng hơn. Có một số bước kiểm soát mà bạn có thể thực hiện để hạn chế tình trạng ho dai dẳng, tuy nhiên, cần đặc biệt lưu ý là tình trạng họ lúc này chưa thể chữa khỏi được hoàn toàn. Ví dụ, nếu nhiễm trùng vi khuẩn thứ cấp xảy ra, bạn có thể cần uống một liều kháng sinh. Xác định nguyên nhân gây ho dai dẳng của bạn là điều cấp bách và không nên trì hoãn.

  • Chế độ ăn chống viêm:như đã đề cập, ho dai dẳng do COVID-19 là một phản ứng viêm. Do đó, việc tuân theo chế độ ăn chống viêm có thể hỗ trợ thêm cho cơ thể bạn trong quá trình hồi phục [9]. Các thực phẩm chống viêm bao gồm: nghệ, dầu ô liu, rau xanh, các loại hạt (không rang), cá béo như cá hồi và cá mòi sardine, trái cây như dâu tây, việt quất và cam. Bạn cũng nên tránh các thực phẩm gây viêm, chẳng hạn như: thịt đỏ, carbohydrate tinh chế, đồ uống có ga ngọt và thức ăn nhanh.
Anti-inflammatory diets
Chế độ ăn chống viêm có thể giúp nâng cao hệ miễn dịch của bạn khi phải đối mặt với những cơn ho mãn tính kéo dài hậu Covid.
  • Tránh nhiệt độ lạnh: Một căn phòng quá lạnh hoặc ăn uống đồ lạnh có thể gây ra ho. Phòng lạnh cũng có xu hướng thiếu độ ẩm gây kích ứng, trong trường hợp này, bạn có thể cân nhắc mua một máy tạo độ ẩm.
  • Tránh các tác nhân gây dị ứng và ô nhiễm: Khói thuốc lá, bụi mù và bụi bẩn sẽ kích hoạt cơn ho của bạn và khiến tình trạng ho trở nên nghiêm trọng hơn. Nếu có thể, hãy đeo khẩu trang để bảo vệ mình khi ở ngoài trời
  • Thuốc không kê đơn: Kẹo ngậm, nước muối súc miệng và thuốc xịt mũi có thể giúp ích nếu các giọt dịch ở mũi góp phần gây ra cơn ho dai dẳng.

Kết luận

Ho dai dẳng không phải là một tình trạng bệnh mà bạn sẽ chịu đựng suốt đời. Nếu bạn đang cảm thấy nản lòng vì dường như không có hồi kết đối với chứng ho của mình, đã đến lúc bạn nên tìm đến một bác sĩ để được xét nghiệm kỹ lưỡng. Càng sớm tìm kiếm dịch vụ điều trị, cơ hội phục hồi của bạn sẽ càng cao. Nếu bạn đang đọc bài viết này vì cảm thấy cơn ho dai dẳng của mình là nỗi ám ảnh không hồi kết, hãy liên hệ với chúng tôi ngay bây giờ để có một cuộc sống chất lượng hơn.

Các câu hỏi thường gặp

Chứng ho mãn tính của tôi có lây truyền không?

Không. Chứng ho mãn tính không chứa bất kỳ virus COVID-19 nào có thể gây nguy hiểm cho người khác. Tuy nhiên, nếu có nhiễm trùng thứ cấp xảy ra thì những vi khuẩn được giải phóng có thể gây ra bệnh truyền nhiễm.

Tại sao tôi lại bị ho ra máu?

Nếu bạn đang ho ra các vệt máu lẫn trong đờm, bạn có thể đang bị kích thích cổ họng hoặc đường thở. Tuy nhiên, ho ra máu (hemoptysis) [10] cũng có thể là dấu hiệu của các vấn đề nghiêm trọng như viêm phế quản, ung thư phổi, viêm phổi và lao. Bạn phải tìm đến thăm khám ngay tại các nhà cung cấp dịch vụ chăm sóc sức khỏe của mình nếu phát hiện thấy có máu trong cơn ho của mình (lượng máu ho ra cỡ một muỗng cà phê).

Ho ra máu hậu COVID-19 đã từng được ghi nhận trước đây [11] trong các trường hợp mắc COVID-19 và có thể là dấu hiệu của nhiễm trùng vi khuẩn thứ cấp hoặc viêm phổi do vi rút. Cả hai đều cần phải được điều trị nhanh chóng và không nên trì hoãn.

Các nguồn tham khảo

  1. DuBosar, R. (2018) Solving mysterious chronic cough cases, ACP Internist. Available at: https://acpinternist.org/archives/2018/07/solving-mysterious-chronic-cough-cases.htm (Accessed: 28 June 2023).
  2. Fernández-de-Las-Peñas, C. et al. (2021) Prevalence of post-COVID-19 cough one year after SARS-COV-2 infection: A multicenter study, Lung. Available at: https://pubmed.ncbi.nlm.nih.gov/33993321/ (Accessed: 28 June 2023).
  3. Centers for Disease Control and Prevention (2022) Long Covid or post-covid conditions. Available at: https://www.cdc.gov/coronavirus/2019-ncov/long-term-effects/index.html (Accessed: 28 June 2023).
  4. Del Valle, D.M. et al. (2020) An inflammatory cytokine signature predicts COVID-19 severity and survival, Nature News. Available at: https://www.nature.com/articles/s41591-020-1051-9 (Accessed: 28 June 2023).
  5. Del Valle, D.M. et al. (2020a) An inflammatory cytokine signature predicts COVID-19 severity and survival, Nature News. Available at: https://www.nature.com/articles/s41591-020-1051-9 (Accessed: 28 June 2023). 
  6. Cleveland Clinic (2021) Monocytes: A type of white blood cell - what are normal ranges? Cleveland Clinic. Available at: https://my.clevelandclinic.org/health/body/22110-monocytes (Accessed: 28 June 2023).
  7. Mandal, A. (2022) What is a macrophage?, News Medical. Available at: https://www.news-medical.net/life-sciences/What-is-a-Macrophage.aspx (Accessed: 28 June 2023).
  8. Sherrell, Z. (2023) Laryngeal sensory neuropathy: Symptoms, diagnosis and treatment, Medical News Today. Available at: https://www.medicalnewstoday.com/articles/laryngeal-sensory-neuropathy (Accessed: 28 June 2023).
  9. Harvard Health Publishing (2021) Foods that fight inflammation, Staying Healthy. Available at: https://www.health.harvard.edu/staying-healthy/foods-that-fight-inflammation (Accessed: 28 June 2023).
  10. Corey, R. (no date) Hemoptysis, National Library of Medicine. Available at: https://www.ncbi.nlm.nih.gov/books/NBK360/ (Accessed: 28 June 2023).
  11. Al Maqbali, M., Al badi, K. and Dickens, G.L. (2021) Clinical Features of COVID-19 Patients in the First Year of Pandemic: A Systematic Review and Meta-Analysis, Sage Journals. Available at: https://journals.sagepub.com/doi/10.1177/10998004211055866 (Accessed: 28 June 2023). 
WALK IN Mount Elizabeth Medical Centre, 3 Mount Elizabeth, #05-05, Singapore 228510
ĐỊA ĐIỂM
© Bản Quyền 2024. Đã đăng ký bản quyền | Phòng Khám Phổi & Phổi Can Thiệp
cross